Nieuws Buitenland

De wereld in 2010

De grootste economie van de wereld is uit de recessie gekomen. Alles wijst erop dat 2010 een, economisch gezien, beter jaar zal zijn dan 2009. Dat is niet verrassend, zelfs een dode kat stuitert als je hem naar beneden gooit.

Een beter 2010 is geen synoniem voor ‘stevig herstel’. Dat is nog nergens te bekennen. De groei stoelt op overheidsgeld , geen stevige basis voor houdbaar herstel.  

Voor de Fransen is 2009 eigenlijk een jaar om relatief tevreden over te zijn. Waar de Britse en de Duitse economieën, grote Franse aartsrivalen , diep in het recessiedal vielen, kwam Frankrijk er met een relatief milde recessie vanaf.

De grote overheidssector verzachtte de recessiepijn. Diezelfde sector zal echter een krachtige herstel in de weg staan. Of Frankrijk na 2010 ook blij kan zijn...?

2010 Wordt hét jaar van Zuid-Afrika. Zeker in sportief opzicht, met het Wereldkampioenschap voetbal in de zomer. Maar ook economisch gezien kan 2010 een redelijk jaar worden. Met als kool groeiende economieën in China en andere opkomende landen zal de vraag naar Zuid-Afrikaanse grondstoffen waarschijnlijk fors toenemen. Met een goede score tijdens het WK kan 2010 niet misgaan.  

De Britse economie is samen met die van de VS het hardst geraakt tijdens de crisis dankzij de relatief grote financiële sector. Maar de regering in Londen heeft relatief ook het meeste geld uitgegeven aan een economische oppepper. Grote kans dat de Britse economie in 2010 daarom krachtiger zal opveren dan die van Duitsland of Nederland. Grote kans ook echter op grotere problemen ná 2010.  

Einigkeit und Recht und Freiheit für das Deutsches Vaterland , luiden de eerste twee regels van het Duitse volkslied. Wat de grootste economie van Europa betreft, luidt de heilige drie-eenheid echter: lage groei, oplopende werkloosheid en grote fiscale gaten. Eén troost: Duitsland is geen uitzondering in Europa. Alle Europese landen hebben ermee te maken. Duitsland staat er nog relatief goed voor.  

Rusland is een opkomende economie, maar waar de vooruitzichten voor andere landen uit die groep goed zijn, zal Rusland in 2010 relatief achterblijven. Corruptie en het uitblijven van structurele hervormingen zijn daar volgens veel economen debet aan. Daar staat tegenover dat als de olieprijs omhoog gaat, het olie- en gasrijke Rusland alle reden heeft voor een feestje.

Onze zuiderburen hebben de eerste president van de Europese Unie én een zware post in de nieuwe Europese Commissie. Om ook nog een van de snelst herstellende economieën van Europa te zijn, is te veel gevraagd. België doet in dat opzicht niet onder voor de rest, al zullen de verhoudingen tussen de Walen en Vlamingen gespannen blijven met de oplopende werkloosheid en kosten als gevolg.

Recessie, recessie, welke recessie , vragen ze zich in China af. Niet dat het land niets van de ergste financiële en economische crisis in decennia heeft gemerkt. De economische groei is wel degelijk geraakt en gedaald naar 6 procent in 2009. Eerlijk is eerlijk, voor Chinese begrippen voelt 6 procent wél als een recessie. Hoe dan ook, in 2010 zal dat geschiedenis zijn met bijna 10 procent groei.

Het enige verheugende voor de Japanners is dat ze dit jaar voor het eerst in vijftien jaar tijd gezelschap hebben gekregen in de club van landen in economische misère, waarvan Japan het enige lid was. De club dunt volgend jaar snel uit, en alweer blijft Japan achter. Het lukt het land maar niet uit het moeras te komen. Ondanks duizelingwekkende overheidsstimuleringen.

Het scheelde niet veel of Australië was dit jaar aan de recessie ontsnapt. Dat is niet gelukt, maar de recessie was Down Under zowel in relatieve als absolute termen mild. Dat is tevens een goede uitgangspositie om in 2010 een behoorlijke economische prestatie neer te zetten. Dé motor voor de Australische economie was, is en blijft de uitvoer van grondstoffen.

Brazilië, één van de vier opkomende landen die over niet al te lange tijd de wereldeconomie zullen domineren, gaat een uitstekend jaar tegemoet. Met een verwachte groei van circa 5 procent keert het land, na een groeiterugval dit jaar, op bekende niveaus terug. Opkomende landen vreten grondstoffen. Brazilië is én een opkomend land én rijk aan grondstoffen. Dubbel voordeel dus.

Het goede nieuws is dat de kans klein is dat Nederland het slechter zal doen dan onze buurlanden. Beter draaien dan zij zit er echter ook niet in voor een kleine, open economie als de onze. De Nederlandse economie veert volgend jaar op. Maar met 1,5 procent groei – als één van tientallen aanwezige stoorzenders geen roet in het eten gooit – zal het niet iets zijn om over naar huis te schrijven. De kans dat het minder wordt dan meer is veel groter.

Ondanks het drukkende effect van jongeren die langer blijven leren en ouderen die eerder stoppen met werken, zal de werkloosheid volgend jaar fors oplopen. Dit jaar was het al erg, maar 5 procent voelt nog steeds beter aan dan het verwachte 6,5 procent in 2010.

Ongeveer het enige gebied waar geen verslechtering valt te verwachten. Althans, wat 2010 betreft. Eind volgend jaar zullen de prijzen gemiddeld 1 procent hoger liggen dan eind 2009. Wie meer auto rijdt zal het echter niet echt voelen, met de ver-wachte stijging van de olieprijs.

Als u wilt weten wanneer de Nederlandse economie definitief op de veilige weg is, moet u deze indicator goed in de gaten houden. Pas wanneer de hand van de knip gaat is er hoop op houdbaar economisch herstel. Tot die tijd zal alles een valse start zijn.

De consumptie zal stijgen als mensen het gevoel krijgen dat bedrijven nieuwe banen creëren. Dat is weer afhankelijk van bedrijfsinvesteringen. Kortom, nóg een indicator om goed in de gaten te houden om de temperatuur van de Nederlandse economie te meten.

Edin Mujagic, December 2009