Advies en analyse

Meer problemen in de VS

Vrijdag 14 januari 2011 13:43

Bij de rapportage over de staat van de Amerikaanse economie ligt de nadruk meestal op de federale overheid en de economie als geheel. Voor een beter begrip is het de moeite waard om af te dalen naar het niveau van de vijftig staten en andere lagere overheden. Hun situatie is van groot belang voor het economisch herstel, maar die situatie is allesbehalve florissant.

De Amerikaanse staten beleven de ernstigste recessie sinds de jaren dertig. 46 van de 50 staten kennen budgettekorten in het fiscale jaar 2011 dat voor de meeste van hen op 1 juli 2010 is begonnen. Het totaaltekort bedraagt volgens het Center on Budget and Policy Priorities $125 miljard. De daling van belastinginkomsten als gevolg van minder economische activiteit vormt de hoofdoorzaak voor het tekort. Een andere oorzaak is dat  de recessie aan de uitgavenkant voor een grotere behoefte bij de burgers creëert aan bijvoorbeeld steun bij  ziektekosten via Medicaid.

Omdat de staten het fiscale jaar (11 staten hanteren een budgetcyclus van twee jaar) niet met een tekort mogen afsluiten, moet dat tekort met tegenmaatregelen worden weggewerkt. Het antwoord van veel van de staten bestaat uit bezuinigingen in de dienstverlening, zoals gezondheidszorg, onderwijs, zorg voor ouderen en invaliden, en in onderhoud van de publieke ruimte . Ook zijn soms drastische maatregelen genomen in de personeelskosten (ontslag, invoering van onbetaald verlof e.d.). Tevens zijn grote achterstanden ontstaan bij het reserveren van gelden voor pensioenen, maar die zijn onzichtbaar als budgettekort. Daarnaast zijn sommige belastingen verhoogd. Overigens mogen de staten voor infrastructurele werken wel schuld maken en leningen aangaan.

De  tekorten zouden veel hoger zijn als niet de centrale overheid zou bijspringen via hulpprogramma's als Medicaid en gelden voor onderwijs. Nu de Amerikaanse staat gaat bezuinigen op deze posten, zullen de tekorten die in het fiscale jaar 2012 gedekt moeten worden met bezuinigingen dan wel belastingverhogingen aanzienlijk stijgen. De federale staten zullen een deel van die lasten doorgeven aan de lokale overheden, die met dezelfde problemen worstelen.

Aangezien de lagere overheden met vele miljoenen werknemers belangrijke werkgevers zijn, zal ook in de nabije toekomst van de kant van die overheden een negatieve bijdrage in het scheppen van Amerikaanse werkgelegenheid kunnen worden verwacht. Dit heeft weer gevolgen voor de hoogte van de consumentenbestedingen en het vertrouwen van de consument. En aangezien consumentenbestedingen belangrijk zijn voor economische groei zal die dus gedrukt worden door de slechte financiële situatie bij de lagere overheden in de VS.

bron: Beleggers belangen