Advies en analyse

Ommekeer of opluchtingsrally

Dinsdag 26 juli 2011 14:14

Ruim halfweg het jaar staat de AEX op verlies, nochtans stelde het rendement van de maand januari een mooi beursjaar in het vooruitzicht.  Het historisch koersverloop van de hoofdindex voorspelt voor de tweede jaarhelft echter weinig goeds.

Tot halverwege de maand februari konden beleggers zich optrekken aan het Engelstalige beursadagium: So goes January, so goes the year.  Het is een statistische anomalie waar wetenschappers geen verklaring voor hebben, maar een sterke prestatie van de maand januari blijkt de aandelenmarkten aardig op weg te zetten naar een goede jaarprestatie.

Uitgelokt door de Arabische lente maakten beleggers zich vanaf medio februari grote zorgen om de stijgende olieprijzen, waardoor de inflatie verder zou oplopen en uiteindelijk de rentevoeten verhoogd moeten worden.  De beurskoersen daalden tot halfweg de maand maart.  Het dieptepunt werd bereikt op 15 maart, enkele dagen na de verschrikkelijke natuurramp die Japan vier dagen trof.

Ondanks dat beleggers met de geopolitieke spanningen in Noord-Afrika en het Midden-Oosten en de gevolgen van de Japanse aardbeving werden geconfronteerd, schoven zij hun zorgen opzij.  Er wordt gezegd dat financiële markten een muur van zorgen moeten beklimmen en dat deden zij totdat de Europese schuldenproblematiek in de eerste week van april een nieuw hoogtepunt bereikte.  De kortlopende Griekse rente steeg op een maand tijd naar een recordhoogte van 24 procent.

De problemen rond Griekenland spelen de markten al gruime tijd parten en het officiële verzoek van Portugal om noodsteun maakte de situatie niet makkelijker, maar de hamvraag was of Griekenland van een faillissement kon worden gered.  Ondanks hevige protesten stemde eind juni het Griekse parlament in met de door de Europese Unie opgelegde bezuiningen en werd het land op de valreep gered.  Nadat de aandelenbeurzen eerder zwaar onderuit zijn gegaan, reageerden de financiële markten hierop positief, totdat Italië begin juli onder vuur kwam.

Drie weken geleden dumpten beleggers massaal Italiaanse staatspapieren, toen ook daar het schuldenspook dreigend de kop opstak.  De Italiaanse economie is bijna net zo groot als die van Griekenland, Ierland en Portugal samen en het land heeft haast net zo veel schulden als Duitsland.  Al met al bleef Italië uit het vizier, maar de oplopende rente illustreert treffend de nervositeit onder beleggers, want op vrijdag 15 juli zouden nabeurs de resultaten van de stresstest worden bekendgemaakt.

De markten bibberden niet alleen om het verdict van de bankentest, zij vrezen ook om het voortebestaan van de eurozone, waardoor zowel de koersen van aandelen als de euro in waarde bleven daalden.

Begin vorige week bleek al snel dat de overwegend positieve uitslag de negatieve beursstemming niet kon keren.  Het extreme scenario van de stresstest hield immers geen rekening met een (gedeeltelijk) faillissement van Griekenland, een heet hangijzer.

In Europa is namelijk niemand bereid het voortouw te nemen uit angst voor politieke en sociale onrust in zijn eigen achterban.  Hierdoor worden cruciale beslissingen uitgesteld en blijft het risico in de markt ronddwalen. 

In aanloop naar de ingelaste eurotop over de Griekse schuldencrisis, die op donderdag 21 juli op de nationale feestdag van België in Brussel gehouden werd, profiteerden de financiële markten flink van de op handen zijnde oplossing van de Europese schuldenperikelen.  Achter de schermen zocht Frankrijk toenadering tot Duitsland en op de vooravond lekte het nieuws uit dat een akkoord binnen bereik was.  Voortuitlopend hierop steeg de AEX duidelijk, maar per saldo staat de belangrijkste beursbarometer van Nederland in 2011 nog steeds zo'n vijf procent onder water.

Op basis van het gemiddelde koersverloop (1989-2010) mag verwacht worden dat de AEX de komende weken zijwaarts zal bewegen en tekent de hoofdindex in de loop van de maand oktober haar dieptepunt van het tweede semester op om vervolgens recta linea op te stijgen naar het hoogste punt van het jaar.

In de jaren dat de AEX echter ondermaats (zoals dit jaar) presteert, daalt de hoofdindex vanaf het hoogtepunt in maart tot pakweg eind september waarna in de drie laatste maanden van het jaar een min of meer zijwaartse volgt.

Het Griekse reddingsplan zorgde alvast voor een opluchtingsrally.  De Europese regeringsleiders wierpen Griekenland een reddingsboei toe, maar de crisis is hierdoor allerminst bezworen.  De Grieken krijgen een grote zak met geld, waardoor het besmettingsgevaar geweken is, althans tijdelijk.

Op een nieuwe escalatie van de Europese schuldencrisis zit niemand te wachten.  Het kan de financiële gezondheid van wereldeconomie ernstige schade toebrengen, maar er is nog steeds reden voor optimisme.  De Amerikaanse economie weet op de een of andere manier altijd positief te verrassen, hopelijk ook nu weer.

bron: Beleggers belangen