Advies en analyse

De eurocrisis is oud nieuws

Woensdag 21 december 2011 13:11

Niemand heeft ooit het einde van de hypotheekcrisis aangekondigd. De problemen op de Amerikaanse huizenmarkt spelen nog steeds en toch namen de markten de eurozone onder vuur. Nu dat er een aanzet tot een oplossing is, werpen we een blik op de brandhaarden van morgen.

De financiële markten bezitten de ongewenste eigenschap om steeds opnieuw op zoek te gaan naar de zwakste schakel. Zelden of nooit richten zij hun pijlen op meerdere prooien tegelijk. In de afgelopen twee jaar lag Europa in de schootslijn van de markten. De Europese regeringsleiders realiseerden op de eurotop van afgelopen 9 december in de kern een belangrijke politieke doorbraak. De schuldenproblematiek van de eurozone staat niet langer in schijnwerpers.

Weliswaar is niet iedereen overtuigd. Op Wall Street hebben de meeste beleggers nog steeds geen trek in Europese staatsobligaties, maar in de afgelopen dagen vond een verschuiving in de markt plaats. Nadat België het twee weken geleden voor elkaar kreeg dat inwoners massaal op de uitgifte van nieuwe staatpapieren intekenden, voerden Spanje en twee banken vorige week een soortgelijk nummer op.

De pessimisten hebben allemaal een punt. Het feit dat bepaalde landen bij de eigen bevolking geld kunnen ophalen, betekent nog niet dat de problemen opgelost zijn. Banken uit de eurozone zijn nog steeds niet geneigd om overheidsobligaties van buurlanden te kopen. De prijsvorming van Europese staatsobligaties blijft stroef, waardoor de kans op een schuldherschikking groot is. De lidstaten van de eurozone kunnen niet in eigen beheer geld bijdrukken.

VUURWERK

Op oudejaarsavond wordt veel vuurwerk afgestoken. De periode voor de jaarwisseling is traditiegetrouw het moment om te kijken waar volgend jaar de kansen liggen en nog belangrijker welke sluimerende veenbrand roet in het eten kan gooien, mocht zij ontaarden in een uitslaande brand.

De laatste tijd maken steeds meer beleggers zich zorgen om de Chinese economie. De angst voor een harde landing zit er goed in. Voor het eerst in jaren dalen de buitenlandse investeringen en zien ondernemers vanwege de lage economische groei in Amerika en de crisis in Europa de toekomst somber in. Of dat alles nog niet genoeg is, kampt de vastgoedmarkt met overcapaciteit. Op een jaar tijd daalde in China de verkoop van nieuwbouw met 40 procent. De huizenprijzen dalen nog niet echt, maar de situatie roept herinneringen op aan de Amerikaanse hypotheekcrisis van 2007, die de mondiale kredietcrisis van 2008 voorafging. Mocht de huizenmarkt in elkaar storten, dan ontspoort de Chinese economie met alle gevolgen vandien voor de wereldhandel.

Wie met een kritisch oog naar Amerika kijkt, ziet dat de economie er slechter voorstaat dan in Europa. Het begrotingstekort, de staatsschuld en zelfs de relatieve grootte van het overheidsapparaat overtreffen die van de eurozone. Niemand verwacht echter dat de Verenigde Staten van Amerika uiteenvalt. Zodra de angst voor een Europese split-up van de baan is, stijgt de financiële gezondheid op de agenda van kredietbeoordelaars. Als de Amerikaanse economie verder verslechtert, komt ook de kredietscore in het gedrang. Een tweede ratingverlaging is nefast voor pensioenfondsen en verzekeraars. De grootste veilige haven ter wereld voldoet dan niet langer aan de minimumeisen wat hen noopt tot verkopen. Met als gevolg een overaanbod aan obligaties waardoor de koersen nog harder dalen, want de zogeheten veilige havens zijn dan zogezegd non-existent. Overdreven? De problemen op de huizenmarkt zijn nog steeds niet van de baan, noch zijn de vooruitzichten rooskleurig. In Californië staat een op de vijf huizen leeg. Een op
de drie Amerikanen kan de huur van volgende maand niet betalen als hij morgen zijn baan verliest. Een op de twee Amerikanen leeft in armoede of tegen de armoedegrens aan. De schuldgraad van gezinnen is inmiddels opgelopen tot 154 procent en 41 procent van hen leent om doktersrekeningen te kunnen betalen daar zij een slecht betaalde baan hebben.

Daarnaast bestaat er ook de mogelijkheid dat in 2012 de olieproductie door de Arabische lente, de politieke spanningen tussen Israël en Iran of door onlusten in Irak nu dat de Amerikaanse troepen zich hebben teruggetrokken grotesk verstoord wordt. Een snelle stijging van de olieprijs kan de wereldeconomie ernstige schade berokkenen. Maar ook het verloop van de verkiezingen in Rusland en de politieke stabiliteit in Noord-Korea als gevolg van het overlijden van Kim Jong-Il zijn zorgenbronnen die het sentiment op de markten bedreigen.

ZWARTE ZWANEN

Er bestaat natuurlijk altijd een kans dat zwarte zwanen de financiële markten drukken. Natuurrampen en terroristische aanslagen laten zich eenmaal moeilijk voorspellen. Net als de economie en de beurs trouwens, hoezeer analisten en economen ook hun best doen.

bron: Beleggers belangen